“Atelektazi" akciğerlerin tamamına ya da bir bölümüne hava gitmemesi nedeniyle oluşan akciğer sönmesi durumudur. Akciğerin ilgili bölümü işlevini yerine getiremez. Atelektazi; mukus tıkacı, sekresyon, balgam birikmesi, hava yoluna yabancı cisim kaçması veya hava yolunu tıkayan tümör varlığı gibi durumlara bağlı olarak gelişebilir. Ayrıca zatürre, göğüs kafesinde sıvı birikimi, akciğer zarı hastalıklarına bağlı olarak da ortaya çıkabilmektedir..
Atelektazi varsa, etkilenen akciğer alanının büyüklüğüne göre, nefes darlığı ve solunum güçlüğü oluşabilmektedir. Atelektazi vakalarının bir bölümü tedaviye gerek duyulmaksızın
iyileşme gösterir. Bununla birlikte, göğüs fizyoterapisi, drenaj ve bronkoskopi gibi yöntemler ile tedavi edilemeyen ileri aşama vakalarda cerrahi tedavi gerekebilmektedir.
Atelektazi Belirtileri Nelerdir ?
Atelektazi semptomları hastadan hastaya değişkenlik gösterebilir. Örneğin, herhangi bir bulgu gözlemlenmeyebilir yahut vücutta var olan farklı bir hastalığın belirtileri ile de kendini belli edebilir. En sık görülen belirtiler:
- Nefes darlığı ve taşikardi
- Geçmeyen öksürük
- Hızlı nefes alıp verme gereksinimi
- Derin nefes almakta zorlanmak
- Kısa ve sürekli nefes alma ihtiyacı
- Nefes alıp verirken hırıltı oluşması
- Göğüs bölgesinde ağrı hissiyatı
- Cilt ve dudak bölgelerinde renk değişimi meydana gelmesi
Atelektazi Tanı ve Tedavisi Nedir?
Atelektazi tanısı çoğunlukla akciğer filmi sonuçlarına dayanılarak konulmaktadır. Kimi durumlarda, uzman hekim gerekli gördüğünde, hastaya bronkoskopi de yapılabilmektedir. Soruna sebebiyet veren farklı bir neden olduğundan şüpheleniliyorsa, altta yatan problemi çözmek adına doktor farklı testler yapılmasını da isteyebilir.
Detaylı tetkik ve tarama sayesinde, atelektazinin akciğerlerin neresinde ve ne kadarında görüldüğü saptanır. Ayrıca, komplikasyonlara sebep olan faktörün kaynağı da öğrenilir. Bu veriler tedavi belirlemeye yarar. Atelektazi tedavi sürecinin ilk aşaması, söz konusu duruma sebep olan temel problemi ya da problemleri ortadan kaldırmaktır. Şayet mukus birikmesi sebebiyle solunum sisteminde tıkanma meydana geldiyse, ilkin bu durum tedavi edilir. Akabinde, solunum güçlüğünü gideren egzersizler, ilaç takviyeleri ve medikal araçlar devreye girer. Bir diğer seçenek ise cerrahi müdahaledir. Ayrıca, tümör oluşumundan kaynaklı bir tıkanıklık varsa tetkik ve testlere müteakip farklı tedavi yöntemleri uygulanabilir.
Unutmamak gerekir ki atelektazi tedavi edilmezse hastalık ilerler. Kandaki oksijen seviyesinin düşebilir, akciğerlerde sıvı birikimi meydana gelebilir ve hatta hasta solunum yetmezliği ile karşı karşıya kalabilir. Bu bakımdan, erken teşhis ve doğru tedavi son derece önemlidir.